Seulning Tongdemun-gu (동대문구) tumanidagi Dapsimni antikvarlar savdo majmuasi (답십리 고미술 상가) an’anaviy qadimiy buyumlarni tomosha qiladigan joy bo‘lishdan chiqib, yosh avlod va xorijlik sayyohlar tashrif buyuradigan madaniy sayohat manziliga aylanmoqda. Samhui turar joy majmuasining 2-, 3-, 5- va 6-binolaridagi savdo joylarida 140 ga yaqin do‘kon jamlangan. Tongdemun-gu ma’lumotlariga ko‘ra, majmua 1980-yillarning boshidan shakllanib, taxminan 250 mingta qadimiy san’at buyumini o‘z ichiga oladi. Hozir bu yerda eski do‘konlar bilan birga yaqinda ochilgan sovg‘abop buyumlar do‘konlari, tanlab saralangan buyumlar do‘konlari va ko‘rgazma makonlari ham bor.

Tarixiy ma’lumot va kontekst

Dapsimni antikvarlar savdo majmuasiga Seul metrosining 5-liniyasidagi Dapsimni bekatining 1-chiqishidan borish mumkin. Savdo majmuasining markazi turar joylar ichida joylashgan, ammo u yerda turli davr va maqsadlarga oid buyumlar bilan savdo qiluvchi do‘konlar jamlangan. Yog‘och o‘ymakorligi qo‘g‘irchoqlari va siyohdonlardan tortib, hujjat saqlanadigan shkaflar va pardoz stollarigacha ko‘rish mumkin.

Savdo majmuasi qadimiy san’at buyumlari savdogarlarining bir joyga to‘planishi natijasida shakllangan. Maqolada keltirilgan izohga ko‘ra, savdogarlar Xvanxakdong, Sinsoldong va Insadong kabi joylarga tarqalgan edi. Insadongda ijara haqi oshib, Chxonkechxon qurilishi ishlari boshlangach, ular 1980-yillarning boshida shu yerga ko‘chib jamlandi. Tongdemun-gu ma’lumotlarida ham savdo majmuasi o‘sha davrdan shakllangani aytiladi.

Biroq savdo majmuasi joylashgan binoning dastlabki tarixi haqidagi ma’lumot do‘kon vakilining izohi sifatida keltirilgan. Yemyeongdang (예명당) rahbari Chon Yon Sopning aytishicha, Osiyo taraqqiyot banki (ADB; 아시아개발은행) krediti hisobidan qurilgan ikki qavatli turar joy-ma’muriy bino sotilmagani sababli loyiha o‘zgartirilib, turar joy va savdo binosiga aylantirilgan. Bu — rahbar aytib bergan shakllanish tarixi bo‘lib, uni savdo majmuasining rasmiy tarixi bilan aynan bir narsa deb qat’iy talqin qilib bo‘lmaydi.

Savdo majmuasidagi o‘zgarishlar mavjud do‘konlarning yo‘qolib, o‘rnini yangi turdagi do‘konlar egallashidan iborat emas. “Jangmibang” (장미방)ni Li Chom Suk 30 yildan beri yuritadi, uning eri Yun Gap Yon esa boshqa binoda shu nomdagi do‘konni 40 yildan ortiq vaqtdan beri boshqaradi. Li xonimning aytishicha, ilgari oddiy odamlar bu yerga kam kelgan, ammo o‘tgan yildan boshlab yoshlar ko‘p tashrif buyura boshlagan.

Bu xabar nimani anglatadi

Bu yerga kelish sababi faqat antikvar buyumlar xarid qilish bilan cheklanmasligi e’tiborga molik. Maqolada Germaniyadan kelgan sayyoh Til Shpurni ijtimoiy tarmoqdagi videoni ko‘rib, Dapsimni antikvarlar savdo majmuasini Koreyaga sayohat rejasiga kiritganini aytgan. Bu eski buyumlarni o‘z ko‘zi bilan ko‘rish va do‘kon egalari bilan yuzma-yuz uchrashishning o‘zi ham sayohat maqsadiga aylanishi mumkinligini ko‘rsatadi.

Tashrif buyuruvchilar tarkibining o‘zgarishiga yangi do‘kon va makonlar ham hissa qo‘shmoqda. O‘tgan yildan boshlab Go Bok-hui va Hobak Folk Art Gallery kabi sovg‘abop buyumlar do‘konlari, shuningdek, qadimiy san’at buyumlarini tanlab saralovchi Ob do‘koni ochildi. Qadimiy san’at buyumlari do‘konlariga o‘rganmagan tashrif buyuruvchilar ham sovg‘abop buyumlar yoki ko‘rgazmalar bahonasida savdo majmuasini aylanib chiqishi mumkin. Shu jihatdan, majmuaga tashrif buyurish imkoniyatlari kengayishi mumkin.

Yemyeongdangdagi choy bilan bog‘liq tajriba bu o‘zgarish shunchaki “yoshlar didiga mos do‘konlar ko‘paydi” degani emasligini ko‘rsatadi. Chon Ok Sunning aytishicha, u soat 13:00 dan boshlab do‘konda matcha tayyorlaydi. Tashrif buyuruvchilarga choy tortiladigan choy marosimi haq evaziga taklif qilinadigan dastur emas, balki tasodifan kirib kelgan mehmonlar bilan uchrashuv chog‘ida yuz beradigan tadbirdir. Demak, qadimiy buyumlarni tomosha qilish va choy ustidagi uchrashuv bir makonda kechadi.

Biroq butun savdo majmuasi belgilangan tomosha dasturi yoki yagona ish tartibi asosida faoliyat yuritadi, deb aytishga asos yo‘q. Masalan, Chonpa Sanghoe oldindan band qilish asosida ishlaydi, Yemyeongdangdagi choy marosimida esa tasodifiy uchrashuvlar muhim.

Masalan, Chonpa Sanghoening vintaj audio uskunalarini ko‘rmoqchi bo‘lgan tashrif buyuruvchi darhol borishdan ko‘ra, oldindan band qilish kerakligini inobatga olib, Instagram orqali ariza berish tartibini tekshirishi mumkin. Maqolada Yemyeongdangdagi choy tajribasi haq to‘lab, oldindan band qilinadigan dastur sifatida taqdim etilmagan. Ya’ni, tashrif maqsadiga qarab, oldindan tekshirish zarurati turlicha bo‘ladi.

Tasdiqlangan faktlar va hozircha noma’lum jihatlar

Tasdiqlangan faktlar

  • Savdo majmuasi Seulning Tongdemun-gu tumanidagi Samhui turar joy majmuasining 2-, 3-, 5- va 6-binolarida joylashgan; unga Dapsimni bekatining 1-chiqishidan borish mumkin.
  • Tongdemun-gu ma’lumotlariga tayangan maqolaga ko‘ra, savdo majmuasi 1980-yillarning boshidan shakllangan, bu yerda taxminan 250 mingta qadimiy san’at buyumi va 140 ga yaqin do‘kon jamlangan.
  • “Jangmibang” do‘konini Li Chom Suk 30 yildan beri yuritadi, eri Yun Gap Yon esa boshqa binoda shu nomdagi do‘konni 40 yildan ortiq vaqtdan beri boshqaradi.
  • O‘tgan yildan boshlab sovg‘abop buyumlar do‘konlari va qadimiy san’at buyumlarini tanlab saralovchi do‘kon ochildi. Yaqinda 5-binoda choy marosimi va ko‘rgazmalarni birlashtirgan DDD Space (디디디 스페이스) ish boshladi.
  • Chonpa Sanghoe oldindan band qilish asosida ishlaydi; arizani Chonpa Sanghoening Instagram sahifasi orqali yuborish mumkin.

Hozircha noma’lum jihatlar

  • Maqolada har bir do‘konning ish vaqti va dam olish kunlari ko‘rsatilmagan.
  • Antikvar buyumlarning narxlari va haqiqiyligini tekshirishning aniq usullari ham tushuntirilmagan.
  • Yosh tashrif buyuruvchilar yoki xorijlik sayyohlar soni qanchaga oshgani, shuningdek, butun savdo majmuasiga tashrif buyuruvchilar oqimi qanday o‘zgargani keltirilmagan.

O‘quvchi nimalarni tekshirishi kerak

  • Tashrifdan oldin borishni rejalashtirgan do‘koningizning ish vaqti va dam olish kunlarini tekshiring. Maqolada butun savdo majmuasining ish vaqti ko‘rsatilmagan, shuning uchun har bir do‘kon bo‘yicha alohida ma’lumot olish kerak.
  • Chonpa Sanghoega bormoqchi bo‘lsangiz, u oldindan band qilish asosida ishlashini va Instagram orqali qanday ariza berishni tekshiring. Yemyeongdangdagi choy marosimi haq to‘lanadigan dastur emas, balki tasodifiy uchrashuvlar chog‘ida bo‘lishi aytilgan. Shu sababli uni muntazam dastur sifatida kutmaslik to‘g‘riroq bo‘ladi.
  • Antikvar buyum xarid qilmoqchi bo‘lsangiz, uning narxi va haqiqiyligini faqat maqolaga qarab aniqlab bo‘lmaydi. Xariddan oldin buyum tavsifi va savdo shartlarini sotuvchidan so‘rang; tasdiqlanmagan ma’lumotlarni tasdiqlangan fakt sifatida qabul qilmaslik ma’qul.