Vì sao nên tiêm phòng cúm ngay từ mùa thu?

Tháng 10 thường là lúc các chuyên gia y tế khuyến khích mọi người tiêm vắc-xin cúm. Mục tiêu là tạo sự bảo vệ trước khi cúm bắt đầu lây lan mạnh, thay vì chờ đến khi số ca bệnh tăng cao rồi mới tìm cách phòng ngừa.

Vắc-xin cần thời gian để cơ thể hình thành phản ứng miễn dịch (cách cơ thể nhận diện và chống lại mầm bệnh). Vì vậy, tiêm sớm có thể giúp cơ thể có thêm thời gian chuẩn bị trước mùa cúm; lịch tiêm phù hợp vẫn có thể khác nhau tùy từng người và hướng dẫn tại nơi họ sinh sống.

Tiêm phòng không bảo đảm rằng bạn sẽ không mắc bệnh. Nhưng, giống như dây an toàn trên xe, vắc-xin giúp giảm nguy cơ phải chịu những hậu quả nghiêm trọng nhất. >— Ryan Stanton, bác sĩ thuộc tổ chức chuyên môn về cấp cứu của Hoa Kỳ

Cúm mùa không chỉ là vài ngày khó chịu

Nhiều người mắc cúm có thể cảm thấy mệt mỏi, đau nhức hoặc sốt trong vài ngày rồi hồi phục. Tuy nhiên, với một số người, cúm có thể dẫn đến biến chứng nghiêm trọng, cần nhập viện hoặc đe dọa tính mạng.

Riêng tại Hoa Kỳ, cúm gây ra hàng trăm nghìn ca nhập viện và hàng chục nghìn ca tử vong mỗi năm. Những con số này cho thấy cúm không chỉ là một đợt cảm lạnh thông thường, dù mức độ nguy hiểm đối với từng người có thể rất khác nhau.

Vắc-xin giúp giảm rủi ro, không tạo lá chắn tuyệt đối

Vắc-xin có thể không ngăn được mọi trường hợp nhiễm bệnh. Tuy vậy, giảm khả năng bệnh diễn biến nặng vẫn có ý nghĩa lớn: điều đó có thể giúp một người tránh phải nhập viện, đồng thời hạn chế gánh nặng cho gia đình và hệ thống y tế.

Cách so sánh với dây an toàn làm rõ điểm này. Dây an toàn không thể ngăn mọi vụ tai nạn, nhưng giúp giảm nguy cơ chấn thương nghiêm trọng; tương tự, tiêm phòng là một lớp bảo vệ, chứ không phải lời hứa rằng bệnh sẽ không xảy ra.

Những vi-rút hô hấp khác cần lưu ý

Mùa thu và mùa đông cũng là thời gian mọi người cần quan tâm đến các bệnh hô hấp khác. Ngoài vắc-xin cúm, các mũi tiêm COVID-19 phiên bản cập nhật hiện đã có mặt, còn biện pháp phòng vi-rút hợp bào hô hấp, thường được gọi là RSV, dành cho những nhóm đặc biệt dễ bị tổn thương.

RSV là một loại vi-rút có thể gây bệnh đường hô hấp. Mức độ nguy cơ và biện pháp phòng ngừa phù hợp không giống nhau ở tất cả mọi người, vì vậy người thuộc nhóm dễ tổn thương nên trao đổi với nhân viên y tế về lựa chọn dành cho mình.

  • Cúm: tiêm phòng trước khi vi-rút lây lan rộng có thể giúp giảm nguy cơ bệnh nặng.
  • COVID-19: vắc-xin cập nhật được cung cấp để tăng cường khả năng bảo vệ trước căn bệnh này.
  • RSV: có biện pháp phòng ngừa dành cho một số người có nguy cơ cao; nên hỏi cơ sở y tế về mức độ phù hợp.

Một lớp bảo vệ trong mùa bệnh

Tiêm vắc-xin là một phần của việc bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh. Người dân cũng có thể tìm hiểu hướng dẫn y tế tại địa phương và cân nhắc tình trạng sức khỏe riêng, thay vì cho rằng một mũi tiêm có thể thay thế mọi biện pháp phòng bệnh khác.

Hướng dẫn tiêm chủng năm nay có điểm khác biệt

Thông thường, khuyến nghị về vắc-xin mùa thu tại Hoa Kỳ được đưa ra bởi Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh cùng một hội đồng cố vấn độc lập. Hội đồng này có ảnh hưởng đến chính sách tiêm chủng của các bang và các chương trình bảo hiểm.

Năm nay, hội đồng đang vướng vào một cuộc tranh chấp tại tòa án, trong khi cơ quan y tế liên bang chưa cập nhật khuyến nghị về vắc-xin cúm. Trong bối cảnh đó, các tổ chức đại diện cho giới bác sĩ đang góp phần cung cấp hướng dẫn để người dân và nhân viên y tế tham khảo.

Khi khuyến nghị chính thức chưa được cập nhật, người dân có thể hỏi bác sĩ hoặc cơ sở y tế địa phương về thời điểm tiêm và loại vắc-xin phù hợp với hoàn cảnh của mình.

Việc nên làm trước khi mùa cúm lan rộng

Không cần đợi đến khi dịch bệnh tăng mạnh mới tìm hiểu về tiêm chủng. Chủ động hỏi sớm có thể giúp mọi người nắm được vắc-xin nào đang có, thời điểm nào phù hợp và liệu tình trạng sức khỏe cá nhân có ảnh hưởng đến lựa chọn hay không.

  • Kiểm tra thông tin về vắc-xin cúm và các mũi tiêm COVID-19 cập nhật tại địa phương.
  • Nếu thuộc nhóm dễ tổn thương, hỏi nhân viên y tế về biện pháp phòng RSV phù hợp.
  • Trao đổi với bác sĩ nếu có câu hỏi về lịch tiêm, tình trạng sức khỏe hoặc các mũi vắc-xin cần cân nhắc.

Thông điệp chính: tiêm phòng không thể loại bỏ hoàn toàn nguy cơ mắc bệnh, nhưng có thể giúp giảm nguy cơ xảy ra hậu quả nghiêm trọng. Tiêm sớm trong mùa thu là một cách chuẩn bị trước khi các vi-rút hô hấp bắt đầu lây lan rộng hơn.