Miya va Kompyuter o'rtasidagi yangi ko'prik: BCI texnologiyasi

Neuralink kompaniyasining sobiq prezidenti Maks Hodak tomonidan asos solingan Science Corporation startapi inson miyasida ilk klinik sinovlarni o'tkazishga tayyorlanmoqda. Loyihaga dunyoga mashhur neyrobiolog, Yel tibbiyot maktabi professori Doktor Murat Gunel ilmiy maslahatchi sifatida qo'shildi.

Ushbu loyihaning maqsadi Miya-kompyuter interfeysi (BCI - miya signallarini kompyuter buyruqlariga aylantiruvchi tizim) orqali inson va texnologiyani bog'lashdir. Bu texnologiya shunchaki elektronika emas, balki tirik biologik hujayralar bilan boyitilgan.


Bio-gibrid datchik: Tirik neyronlar va elektronika uyg'unligi

Science Corp. kompaniyasining asosiy farqi uning bio-gibrid yondashuvidadir. Oddiy metall elektrodlar vaqt o'tishi bilan miya to'qimalariga zarar yetkazishi mumkin. Buni oldini olish uchun kompaniya laboratoriya sharoitida o'stirilgan neyronlardan (asab hujayralaridan) foydalanadi.

"Elektronika va inson miyasi o'rtasida neyronlar orqali tabiiy aloqa o'rnatish g'oyasi - bu haqiqiy daholikdir", - deydi Doktor Murat Gunel.

Ushbu tizim quyidagi tamoyillar asosida ishlaydi:

  • Datchik tarkibiga sun'iy o'stirilgan neyronlar joylashtiriladi.
  • Bu neyronlar insonning o'z asab hujayralari bilan tabiiy ravishda birlashadi.
  • Yorug'lik impulslari yordamida signallar uzatiladi, bu esa miya uchun ancha xavfsiz hisoblanadi.

Elon Maskning Neuralink loyihasidan farqi nimada?

Neuralink qurilmalari to'g'ridan-to'g'ri miya to'qimasiga sanchiladi. Science Corp. datchigi esa kalla suyagi ichiga o'rnatiladi, biroq miya to'qimasiga kirmasdan, uning ustida turadi. Bu yondashuv miya shikastlanish xavfini keskin kamaytiradi.

Kompaniya ushbu kichik qurilmani (hajmi taxminan no'xatdek) inson hayoti uchun xavfsiz deb hisoblaydi. Ilk sinovlar insultga chalingan va baribir miya operatsiyasiga muhtoj bo'lgan bemorlarda o'tkazilishi rejalashtirilgan.

Tibbiyotdagi yangi imkoniyatlar

Agar loyiha muvaffaqiyatli yakunlansa, quyidagi kasalliklarni davolashda inqilob sodir bo'lishi mumkin:

  • Ko'rish qobiliyatini tiklash: Kompaniyaning PRIMA qurilmasi ko'rlikni davolashda samarali natija bermoqda.
  • Parkinson kasalligi: Miya hujayralarini qayta tiklash orqali kasallik rivojlanishini to'xtatish imkoniyati paydo bo'ladi.
  • Falajlikni davolash: Miya va tana o'rtasidagi uzilgan aloqani elektron ko'prik orqali tiklash.

Insonlardagi to'liq klinik sinovlar 2027-yilda boshlanishi kutilmoqda. Bu texnologiya kelajakda nafaqat kasalliklarni davolash, balki insonning aqliy imkoniyatlarini kengaytirishga ham xizmat qilishi mumkin.