Ngày 6 tháng 10 năm 2026, tại phiên kiểm tra hoạt động của nhà nước đối với Tòa án Tối cao do Ủy ban Tư pháp và Pháp luật của Quốc hội (국회 법제사법위원회) tổ chức, Chánh án Tòa án Tối cao Jo Hee-dae đã công khai nêu lập trường về tranh chấp với Nhà Xanh xoay quanh việc đề cử ứng viên thẩm phán Tòa án Tối cao (대법원). Chánh án Jo nói: “Quốc hội và Tổng thống hoàn toàn không thể can dự vào việc Chánh án đề cử”, đồng thời lập luận rằng việc trao đổi trước với Tổng thống không phải nghĩa vụ dựa trên hiến pháp mà là sự hợp tác do ông tự nguyện thực hiện nhằm giúp việc bổ nhiệm diễn ra nhanh chóng. Nhà Xanh đang yêu cầu đề cử lại, nhưng bài viết chưa xác nhận số phận của ứng viên hay kết luận cuối cùng của tranh chấp.

Bối cảnh và diễn biến

Trong quy trình bổ nhiệm thẩm phán Tòa án Tối cao, Chánh án đề cử ứng viên, Tổng thống bổ nhiệm và Quốc hội đảm nhiệm thủ tục chấp thuận. Trọng tâm của tranh luận lần này là mối quan hệ giữa quyền bổ nhiệm của Tổng thống và quyền đề cử của Chánh án trong quy trình đó, cũng như việc có thể yêu cầu trao đổi trước với Tổng thống vượt ra ngoài thông lệ hay không.

Theo tin đưa, Nhà Xanh đã bác việc đề cử Thẩm phán Son Bong-gi của Tòa án quận Daegu (대구지법) làm ứng viên, với lý do Chánh án Jo đề cử ông mà không trao đổi trước, đồng thời yêu cầu đề cử lại. Chánh án Jo nói rằng công văn yêu cầu đề cử lại không nêu rõ lý do cụ thể và căn cứ hiến pháp. Tuy nhiên, những tin tức được cung cấp không có tài liệu cho phép xác nhận toàn bộ nội dung công văn hoặc toàn bộ lập luận pháp lý mà hai bên đưa ra.

Chánh án Jo nói rằng việc không trao đổi trước với Tổng thống không gây vấn đề gì theo hiến pháp, đồng thời cho biết các tổng thống tiền nhiệm rốt cuộc đều tôn trọng quyền đề cử. Ngược lại, các nghị sĩ Đảng Dân chủ lập luận theo hướng xem quyền đề cử là thẩm quyền mang tính thủ tục nhằm phối hợp với Tổng thống trong việc lựa chọn thẩm phán Tòa án Tối cao, và yêu cầu đề cử lại. Lập trường của hai bên cho thấy họ diễn giải khác nhau về ranh giới quyền hạn giữa đề cử và bổ nhiệm trong cùng một quy trình. Chỉ dựa trên những phát biểu này thì không thể xem cách diễn giải của bên nào là đã được xác lập.

Tại phiên kiểm tra, tranh chấp về thẩm quyền còn kéo theo vấn đề tuyên thệ và trả lời chất vấn của nhân chứng. Chánh án Jo từ chối tuyên thệ với lý do việc đó có nguy cơ làm tổn hại nguyên tắc phân lập quyền lực và tính độc lập tư pháp. Chủ tịch Ủy ban Tư pháp và Pháp luật Seo Young-kyo (서영교) không cho phép ông rời phiên họp, nên Chánh án Jo ở lại và trả lời câu hỏi của các nghị sĩ. Theo tin đưa, đây là lần đầu tiên một Chánh án Tòa án Tối cao trả lời chất vấn của nghị sĩ tại phiên kiểm tra hoạt động của nhà nước đối với Tòa án Tối cao kể từ khi hoạt động này được khôi phục sau đợt sửa đổi hiến pháp năm 1987.

Tin này có ý nghĩa gì

Tranh luận lần này không chỉ dừng ở việc lựa chọn một ứng viên mà còn công khai làm nổi bật vấn đề phân chia thẩm quyền giữa Chánh án, người đề cử thẩm phán Tòa án Tối cao, Tổng thống, người bổ nhiệm, và Quốc hội, cơ quan đảm nhiệm thủ tục chấp thuận. Đặc biệt, vì Chánh án đã xem các câu hỏi của Quốc hội liên quan đến quyền đề cử là sự can thiệp vào tính độc lập tư pháp, vấn đề Quốc hội có thể yêu cầu người đứng đầu cơ quan tư pháp cấp cao giải trình đến mức nào cũng trở thành trọng điểm. Ngược lại, chỉ dựa trên những lập trường được đưa tin thì không thể kết luận liệu chất vấn và thủ tục nhân chứng của Quốc hội là sự giám sát chính trị đối với việc thực thi quyền hạn hay có thể xâm phạm tính độc lập của tư pháp.

Đối với công chúng, đây có thể là dịp để tìm hiểu các nguyên tắc chi phối quy trình lựa chọn thẩm phán Tòa án Tối cao và tính độc lập của ngành tư pháp. Tuy nhiên, tin tức hiện nay không cho biết tranh chấp này đã tạo ra thay đổi cụ thể nào đối với các phiên tòa hay quyền của người dân. Chẳng hạn, độc giả theo dõi việc liệu sắp tới có đề cử lại hay không cần phân biệt giữa tuyên bố của giới chính trị, diễn biến thực tế của quy trình và phán quyết pháp lý về vấn đề đó.

Phó phát ngôn viên cấp cao của Nhà Xanh Kang Yoo-jung (강유정) cho biết lập trường của Nhà Xanh không thay đổi sau phát biểu của Chánh án Jo, đồng thời đề nghị nhanh chóng tiến hành thủ tục đề cử lại. Vì vậy, vấn đề tiếp theo là không chỉ xem lập trường công khai của hai bên có xích lại gần nhau hay không, mà còn là quy trình đề cử ứng viên sẽ thực sự tiếp diễn như thế nào.

Thông tin về cơ chế và hỗ trợ liên quan

Cẩm nang pháp lý nội bộ giải thích rằng thủ tục xét xử tranh chấp về thẩm quyền (권한쟁의심판) là thủ tục để cơ quan nhà nước hoặc chính quyền địa phương khẳng định thẩm quyền của mình bị xâm phạm hoặc có nguy cơ bị xâm phạm. Cẩm nang cho biết cá nhân không thể yêu cầu tiến hành thủ tục này và đơn yêu cầu phải đồng thời đáp ứng hai mốc thời hạn: trong vòng 60 ngày kể từ ngày biết được lý do và trong vòng 180 ngày kể từ ngày lý do phát sinh.

Tuy nhiên, đây là phần giải thích chung về cơ chế. Bài viết chưa xác nhận ai đã yêu cầu xét xử tranh chấp về thẩm quyền trong vụ việc đề cử hiện nay, các điều kiện yêu cầu có được đáp ứng hay không, hoặc trên thực tế sẽ lựa chọn thủ tục nào. Vì vậy, không nên khẳng định rằng thủ tục xét xử tranh chấp về thẩm quyền sẽ được áp dụng trong vụ việc này.

Cẩm nang cũng giải thích rằng xét xử luận tội (탄핵심판) là thủ tục trong đó Quốc hội thông qua nghị quyết luận tội, sau đó Tòa án Hiến pháp (헌법재판소) quyết định liệu có cách chức một quan chức hay không. Bài viết có đề cập việc một nghị sĩ Đảng Dân chủ nhắc đến khả năng luận tội, nhưng chỉ riêng phát biểu đó không thể được xem là bằng chứng cho thấy nghị quyết luận tội đã được thông qua hay thủ tục xét xử tại Tòa án Hiến pháp đã bắt đầu.

Những điều đã xác nhận và những điều chưa thể biết

Những điều đã xác nhận

  • Ngày 6 tháng 10 năm 2026, Chánh án Tòa án Tối cao Jo Hee-dae tham dự phiên kiểm tra hoạt động của nhà nước đối với Tòa án Tối cao do Ủy ban Tư pháp và Pháp luật của Quốc hội tổ chức.
  • Chánh án Jo nói rằng việc trao đổi trước với Tổng thống không có căn cứ theo hiến pháp và việc không trao đổi cũng không gây vấn đề gì theo hiến pháp.
  • Theo tin đưa, Nhà Xanh đã bác việc đề cử Thẩm phán Son Bong-gi của Tòa án quận Daegu làm ứng viên và yêu cầu đề cử lại.
  • Chánh án Jo từ chối tuyên thệ với tư cách nhân chứng, nhưng vẫn ở lại phiên họp và trả lời câu hỏi của các nghị sĩ do chủ tọa không cho phép ông rời đi.
  • Phó phát ngôn viên cấp cao của Nhà Xanh Kang Yoo-jung giữ nguyên lập trường trước đó và đề nghị nhanh chóng tiến hành thủ tục đề cử lại.

Những điều chưa thể biết

  • Chánh án Jo có đề cử lại ứng viên Son Bong-gi hay không.
  • Phán quyết pháp lý cuối cùng về việc Nhà Xanh bác đề cử và yêu cầu đề cử lại.
  • Tranh luận về thẩm quyền lần này có dẫn đến một thủ tục hiến pháp riêng hay không; nếu có, kết quả sẽ ra sao.

Những điều độc giả cần theo dõi

  • Theo dõi các thông báo tiếp theo về yêu cầu đề cử lại của Nhà Xanh và phản ứng của Chánh án để biết quy trình đề cử ứng viên thực tế diễn ra như thế nào.
  • Phân biệt cách diễn giải pháp luật hay phát biểu về luận tội của các chính trị gia với phán quyết pháp lý đã được xác lập. Bài viết hiện chưa xác nhận có phán quyết cuối cùng hay nghị quyết luận tội được thông qua.
  • Nếu có nhắc đến thủ tục xét xử tranh chấp về thẩm quyền hoặc xét xử luận tội, hãy xác nhận ai đã thực sự khởi động thủ tục nào và các điều kiện của thủ tục đó. Cũng cần lưu ý rằng cá nhân không thể yêu cầu xét xử tranh chấp về thẩm quyền.

Tài liệu tham khảo