Choi Dae-seon được trao huân chương vì công tác bảo vệ dữ liệu cá nhân
Choi Dae-seon, Trưởng khoa AI kiêm Viện trưởng Trường Cao học chuyên ngành AI của Đại học Soongsil, đã nhận Huân chương Công trạng Hồng Điều, một hình thức khen thưởng cấp nhà nước của Hàn Quốc. Lễ trao giải diễn ra ngày 30 tháng 9 tại Seoul, trong khuôn khổ sự kiện kỷ niệm Ngày Bảo vệ Thông tin Cá nhân lần thứ 6.
Ông được ghi nhận vì vai trò xây dựng phương pháp đánh giá các mối đe dọa đến quyền riêng tư trong trí tuệ nhân tạo (AI, công nghệ giúp máy tính thực hiện những nhiệm vụ thường đòi hỏi khả năng suy nghĩ của con người) và đề xuất cách hạn chế những nguy cơ đó. Choi hiện đứng đầu nhóm quản lý rủi ro thuộc Hội đồng Chính sách Công-tư về Quyền riêng tư trong AI.
Trọng tâm của công việc là nhận diện những nguy cơ có thể xuất hiện khi AI sử dụng dữ liệu cá nhân, sau đó xây dựng cách đánh giá và giảm thiểu chúng một cách có hệ thống.
Vì sao quyền riêng tư trở thành vấn đề quan trọng với AI?
Các dịch vụ AI thường cần xử lý lượng lớn dữ liệu để tạo câu trả lời, gợi ý nội dung hoặc tự động thực hiện công việc. Dữ liệu ấy có thể bao gồm thông tin cá nhân như tên, hình ảnh, lịch sử mua sắm hay nội dung trao đổi; nếu được thu thập hoặc sử dụng không phù hợp, người dùng có thể mất quyền kiểm soát thông tin của mình.
Rủi ro không chỉ nằm ở việc dữ liệu bị đánh cắp. Chẳng hạn, một hệ thống có thể vô tình tiết lộ thông tin trong câu trả lời, lưu dữ liệu lâu hơn mức cần thiết hoặc đưa ra quyết định dựa trên những đặc điểm cá nhân mà người dùng không biết mình đã cung cấp. Vì vậy, bảo vệ quyền riêng tư đòi hỏi phải xem xét cả cách thu thập, lưu trữ, xử lý và chia sẻ dữ liệu.
- Đánh giá rủi ro: xác định dữ liệu nào được sử dụng, ai có thể truy cập và sự cố có thể gây hậu quả gì.
- Giảm thiểu nguy cơ: thiết kế biện pháp hạn chế việc lộ lọt, sử dụng sai mục đích hoặc xử lý quá mức.
- Bảo vệ quyền của người dùng: giúp cá nhân hiểu và thực hiện quyền liên quan đến dữ liệu của mình.
Hội đồng công-tư tập hợp chuyên gia từ nhiều lĩnh vực
Hội đồng Chính sách Công-tư về Quyền riêng tư trong AI được Ủy ban Bảo vệ Thông tin Cá nhân Hàn Quốc thành lập vào tháng 2 năm 2026. Hội đồng có 37 thành viên đến từ doanh nghiệp, giới học thuật, lĩnh vực pháp lý và các tổ chức xã hội dân sự, cùng xây dựng cách quản lý AI có tính đến cả lợi ích lẫn nguy cơ.
Hội đồng được chia thành ba nhóm chuyên môn, lần lượt tập trung vào tiêu chuẩn xử lý dữ liệu, quản lý rủi ro và quyền của chủ thể dữ liệu (người mà thông tin cá nhân đang được thu thập hoặc sử dụng). Với vai trò trưởng nhóm quản lý rủi ro, Choi phân tích những nguy cơ có thể chồng lấn trong quá trình xử lý dữ liệu, rồi góp phần hệ thống hóa phương án nhận diện và hạn chế chúng.
Cách tiếp cận này quan trọng bởi một dịch vụ AI có thể liên quan đồng thời đến nhiều bên: người cung cấp dữ liệu, đơn vị phát triển mô hình và doanh nghiệp triển khai sản phẩm. Một quy trình rõ ràng giúp các bên biết cần kiểm tra điều gì, ai chịu trách nhiệm và phải ứng phó ra sao nếu phát hiện nguy cơ.
Từ nghiên cứu chính sách đến công nghệ an toàn hơn
Đại học Soongsil cho biết các chương trình đào tạo AI của trường bao gồm những lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, bảo mật thông tin, phần mềm và hệ thống AI. Trường Cao học chuyên ngành AI cũng có các ngành kết hợp AI với an ninh mạng và công nghệ sinh học.
Bên cạnh hoạt động đào tạo, Trung tâm Nghiên cứu An toàn AI của trường phát triển Muneme, hệ thống phân tích lỗ hổng theo mô hình đa tác nhân (nhiều chương trình AI phối hợp để xem xét một vấn đề). Theo thông tin được công bố, hệ thống đạt tỷ lệ thành công 91% trong một lần thử ở 1.507 bài đánh giá thuộc cấp độ 1 của CyberGym, một bộ đánh giá thực tế về khả năng tìm và phân tích lỗ hổng an ninh mạng.
Kết quả này cho thấy nghiên cứu an toàn AI có thể gắn với các tình huống kỹ thuật cụ thể, thay vì chỉ dừng ở những nguyên tắc chung. Tuy nhiên, một kết quả trong bộ đánh giá không đồng nghĩa hệ thống có thể phát hiện mọi lỗ hổng trong thực tế; việc kiểm nghiệm rộng hơn và cập nhật liên tục vẫn cần thiết.
Choi: bảo vệ và khai thác dữ liệu cần được thúc đẩy song song
Choi cho biết giải thưởng có ý nghĩa đặc biệt với ông vì nhiều người đã đóng góp cho sự phát triển của luật pháp và chính sách về bảo vệ thông tin cá nhân. Ông nói mình xem đây là sự ghi nhận chung dành cho những người đã cùng nghiên cứu và nỗ lực trong lĩnh vực này, đồng thời bày tỏ sự cảm ơn với Ủy ban Bảo vệ Thông tin Cá nhân và các cơ quan liên quan.
“Trong thời đại AI, công nghệ giúp vừa bảo vệ thông tin cá nhân vừa sử dụng dữ liệu một cách phù hợp sẽ ngày càng quan trọng. Tôi sẽ thực hiện trách nhiệm của một nhà nghiên cứu công nghệ để góp phần xây dựng một xã hội AI đáng tin cậy.”
Quan điểm này phản ánh một thách thức lớn trong quản lý AI: siết bảo vệ dữ liệu nhưng vẫn tạo điều kiện cho nghiên cứu và đổi mới. Nếu quy định quá lỏng lẻo, quyền riêng tư có thể bị tổn hại; nếu thiếu cân bằng, việc phát triển dịch vụ hữu ích cũng có thể gặp trở ngại.
Triển vọng: biến nguyên tắc thành quy trình có thể kiểm chứng
Khi AI được đưa vào các hoạt động thường ngày như tìm kiếm, chăm sóc sức khỏe, học tập và dịch vụ khách hàng, việc bảo vệ quyền riêng tư sẽ không còn là nhiệm vụ riêng của các chuyên gia pháp lý hay kỹ thuật. Người dùng cần biết dữ liệu nào được thu thập và dùng để làm gì; doanh nghiệp cần đánh giá rủi ro trước khi triển khai; còn cơ quan quản lý cần có tiêu chuẩn đủ rõ để kiểm tra việc tuân thủ.
Các phương pháp đánh giá và giảm thiểu rủi ro có thể giúp nối những yêu cầu đó với thực tế vận hành. Trong thời gian tới, hiệu quả của công việc sẽ phụ thuộc vào khả năng áp dụng các phương pháp này trong nhiều loại sản phẩm, cập nhật chúng khi công nghệ thay đổi và bảo đảm rằng biện pháp bảo vệ vẫn hoạt động sau khi dịch vụ được đưa vào sử dụng.
Choi hiện đồng thời giữ vai trò trưởng khoa AI và viện trưởng Trường Cao học chuyên ngành AI tại Đại học Soongsil, cũng như đứng đầu nhóm quản lý rủi ro của hội đồng chính sách công-tư về quyền riêng tư trong AI. Các lĩnh vực nghiên cứu chính của ông gồm an ninh, độ an toàn của AI và công nghệ ứng phó với các cuộc tấn công nhằm vào hệ thống AI.
