Trump nhắc đến dự án dầu mỏ trị giá 8,4 tỷ USD

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 2/10 cho biết thỏa thuận với Hàn Quốc đang ngày càng tốt hơn, đồng thời nêu một dự án tăng thu hồi dầu trị giá 8,4 tỷ USD, tương đương khoảng 11,3 nghìn tỷ won Hàn Quốc. Tuy nhiên, nội dung ông đăng tải không giải thích dự án sẽ được triển khai ở đâu, đơn vị nào tham gia hay nguồn vốn sẽ đến từ bên nào.

Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, Trump viết rằng ông “rất vui khi thông báo thỏa thuận với Hàn Quốc ngày càng tốt hơn”. Ông gọi dự án này là tăng cường thu hồi dầu, một phương pháp nhằm khai thác thêm dầu từ các mỏ đang hoạt động.

“Việc tăng sản lượng dầu và khí đốt có nghĩa là củng cố vị thế năng lượng của Mỹ và bảo đảm an ninh năng lượng toàn cầu trong tương lai”, Trump viết.

Tăng thu hồi dầu hoạt động như thế nào?

Tăng thu hồi dầu, thường được gọi tắt là EOR (cách khai thác thêm dầu sau khi phương pháp thông thường đã lấy được một phần lớn), là nhóm kỹ thuật giúp đẩy lượng dầu còn mắc lại trong lòng đất lên bề mặt. Một trong những cách được nhắc đến là bơm khí carbon dioxide vào mỏ dầu để làm dầu dễ dịch chuyển hơn.

Có thể hình dung mỏ dầu như một miếng bọt biển còn giữ lại chất lỏng: sau khi hút phần dầu dễ lấy, các kỹ thuật bổ sung tìm cách đẩy phần còn sót ra ngoài. Tùy điều kiện địa chất, dự án có thể cần công nghệ, đường ống, thiết bị và nguồn cung khí phù hợp; vì vậy, chỉ nêu tên EOR chưa đủ để xác định quy mô hay tính khả thi của một dự án cụ thể.

  • EOR hướng tới việc khai thác thêm dầu từ những mỏ đang sản xuất, thay vì chỉ tìm mỏ mới.
  • Bơm carbon dioxide là một trong những phương pháp có thể được sử dụng, nhưng bài đăng của Trump không cho biết dự án được nhắc đến sẽ dùng công nghệ nào.
  • Hiệu quả đầu tư phụ thuộc vào lượng dầu có thể khai thác thêm, chi phí xây dựng và vận hành, cũng như giá dầu trong thời gian dự án hoạt động.

Tuyên bố xuất hiện sau thông tin về khoản đầu tư lớn hơn

Một ngày trước đó, Trump tuyên bố Hàn Quốc sẽ đầu tư tối đa 200 tỷ USD, tương đương khoảng 280 nghìn tỷ won, vào các dự án năng lượng và hạ tầng tại Mỹ. Những nội dung ông nêu gồm dự án khí tự nhiên hóa lỏng ở Alaska và việc xây dựng tám nhà máy điện hạt nhân quy mô lớn.

Khí tự nhiên hóa lỏng, thường viết tắt là LNG (khí được làm lạnh để chuyển thành dạng lỏng, giúp vận chuyển thuận tiện hơn), có thể được chuyên chở bằng tàu đến những nơi chưa có đường ống nối trực tiếp. Dự án ở Alaska được xem là một kế hoạch phát triển hạ tầng năng lượng lớn, nhưng theo thông tin trong bài, dự án vẫn đang ở giai đoạn xem xét chứ chưa phải quyết định đầu tư cuối cùng.

Tuyên bố của Trump về quy mô và tình trạng dự án Alaska gây tranh luận bởi nội dung này không xuất hiện trong tài liệu giải thích chung do hai nước công bố. Phía Hàn Quốc cũng nhấn mạnh rằng việc tham gia dự án cần dựa trên khả năng sinh lời và các thủ tục pháp lý trong nước.

Khoản 8,4 tỷ USD có phải cam kết mới của Seoul?

Hiện chưa có thông tin đủ để xác nhận dự án tăng thu hồi dầu trị giá 8,4 tỷ USD là một khoản đầu tư mới của Hàn Quốc. Cách diễn đạt của Trump có thể được hiểu là thỏa thuận hiện có được bổ sung thêm dự án, nhưng ông không đưa ra chi tiết để xác định chính xác ý nghĩa của con số này.

Cũng chưa rõ khoản tiền được nêu là tổng giá trị của một dự án, phần vốn Hàn Quốc dự kiến góp, hay giá trị của một thỏa thuận thương mại rộng hơn. Những khác biệt này rất quan trọng: một dự án trị giá 8,4 tỷ USD không đồng nghĩa toàn bộ số tiền đó sẽ do chính phủ Hàn Quốc chi trả.

Điểm cần lưu ý là con số đã được công bố, nhưng các điều khoản, nhà đầu tư và cam kết tài chính cụ thể vẫn chưa được làm rõ.

Vì sao các con số đầu tư cần được xác minh?

Trong các thỏa thuận kinh tế giữa hai nước, thông báo chính trị ban đầu có thể bao gồm nhiều dự án ở những mức độ hoàn thiện khác nhau. Một số mới là đề xuất, một số đang được nghiên cứu, còn số khác chỉ trở thành cam kết thực tế sau khi đạt thỏa thuận thương mại và được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.

Vì thế, cần phân biệt giữa giá trị dự án, kế hoạch đầu tư và khoản vốn đã được cam kết. Chẳng hạn, một kế hoạch xây dựng nhà máy có thể được định giá hàng tỷ USD, nhưng nhà đầu tư vẫn có thể rút lui nếu chi phí tăng cao, nhu cầu thị trường yếu hoặc dự án không đáp ứng yêu cầu pháp lý.

Để xác định ý nghĩa thực tế của tuyên bố về dự án dầu mỏ, những thông tin quan trọng cần được công bố gồm:

  • Địa điểm và đơn vị vận hành dự án.
  • Các bên tham gia, trong đó có vai trò cụ thể của doanh nghiệp hoặc chính phủ Hàn Quốc.
  • Nguồn vốn, thời hạn đầu tư và cách phân chia rủi ro.
  • Dự án đã được phê duyệt hay vẫn đang trong giai đoạn đàm phán, nghiên cứu.

Tác động tiềm năng đối với năng lượng và quan hệ Mỹ–Hàn

Nếu được triển khai, một dự án tăng thu hồi dầu có thể góp phần nâng sản lượng từ các mỏ hiện hữu của Mỹ. Trump đặt thông tin này trong khuôn khổ mục tiêu tăng sản xuất dầu khí và củng cố an ninh năng lượng, nhưng chưa đưa ra dự báo về sản lượng, thời gian thực hiện hay tác động đối với thị trường.

Đối với Hàn Quốc, các khoản đầu tư vào năng lượng ở nước ngoài có thể mở ra cơ hội hợp tác cho doanh nghiệp và tăng khả năng tiếp cận nguồn cung. Tuy nhiên, lợi ích đó phải được cân nhắc cùng chi phí vốn, mức độ rủi ro và khả năng thu hồi lợi nhuận; một tuyên bố chính trị tự nó chưa chứng minh rằng dự án đã có hiệu quả kinh tế.

Trong thời gian tới, điều quan trọng là hai chính phủ và các doanh nghiệp liên quan có công bố tài liệu cụ thể hay không. Cho đến khi có thông tin về nhà đầu tư, điều kiện tài chính và tiến độ, khoản 8,4 tỷ USD nên được xem là con số Trump nêu ra, chứ chưa thể coi là một cam kết mới đã được xác nhận.